دانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Challenges of Incorporating Environmental Literacy into Higher Education Curriculaچالشهای گنجاندن سواد محیطزیستی در برنامههای درسی آموزش عالی9311258010.30473/ee.2025.72554.2787FAنرگسصائبیکارشناس ارشد برنامه یزی درسی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، ایرانمحمدامینیدانشیار ، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایراناحمدمدنیاستادیار ، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایرانJournal Article20241025Given the vital importance of the environmental problem and the necessity of a cultural perspective on it, this research sought to explore the challenges and problems of including environmental literacy in university curricula. The research was conducted in the field of environmental literacy and was an applied research in terms of purpose and in terms of method, it was qualitative, of the type of content analysis and based on the experiences of a number of academic experts in the field of environment in Isfahan province.Using the purposeful sampling method, the views and experiences of 22 of them were collected and explored as informative sources. The research data collection tool was semi-structured in-depth interview. Information was obtained according to the principle of theoretical saturation. In order to analyze and organize the information obtained from the research, the seven-step method of Collaizi was used. Overall, the findings of the research showed that the promotion of environmental literacy in the country's higher education is faced with two basic problems, i.e. structural challenges and implementation issues. Structural or fundamental challenges include things such as the lack of principled and accurate environmental policies in higher education, the lack of educational content and appropriate learning experiences in universities, the lack of an institutionalized culture in the field of the environment, and the neglect of environmental literacy in elementary school. On the other hand, the implementation problems of this field include issues such as the lack of professors and human resources specializing in environmental literacy in the university, indifference and lack of environmental concerns, extreme theorization of education and lack of laws. It is obvious that effective dealing with the mentioned challenges requires the policy making and precise planning of the university institution in the field of environmental education and based on that, scientific and calculated actions in this field.با توجه به اهمیت حیاتی معضل محیطزیست و ضرورت نگاه فرهنگی و آموزشی نسبت بدان، این پژوهش درصدد واکاوی چالشها و مشکلات گنجاندن سواد محیطزیستی در برنامههای درسی دانشگاهی بود. پژوهش در حوزه سواد محیطزیستی انجامگرفته و ازنظر هدف، کاربردی و به لحاظ روش، کیفی از نوع تحلیل مضمون و مبتنی بر وارسی تجارب اندیشیده تعدادی از کارشناسان و صاحبنظران دانشگاهی حوزه محیطزیست استان اصفهان بود. با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند، دیدگاهها و تجارب ۲۲ نفر منابع اطلاعرسان تحقیق در این زمینه جمعآوری و مورد کاوش قرار گرفت. ابزار جمعآوری اطلاعات پژوهش نیز مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته بود که با عنایت به اصل اشباع نظری انجام گرفت. جهت تجزیهوتحلیل اطلاعات حاصل از تحقیق و سازماندهی آنها از روش هفت مرحلهای کلایزی استفاده شد. مجموعاً یافتههای تحقیق نشان داد که ارتقای سواد محیطزیستی در نظام آموزش عالی کشور با دو معضل اساسی یعنی چالشهای ساختاری و مسائل اجرایی مواجه است. چالشهای ساختاری یا بنیادی مواردی همچون فقدان سیاستگذاری اصولی و دقیق محیطزیستی آموزش عالی، عدم وجود محتوای آموزشی و تجارب یادگیری مناسب در دانشگاه، فقدان فرهنگ نهادینهشده در حوزه محیطزیست و بیتوجهی به سواد محیطزیستی در دوران ابتدایی را در برمیگیرد. در مقابل، مشکلات اجرایی این حوزه هم شامل مواردی مثل کمبود استادان و نیروی انسانی متخصص سواد محیطزیستی در دانشگاه، بیتفاوتی و عدم وجود دغدغههای محیطزیستی، تئوریزدگی افراطی آموزشها و عدم وجود قوانین و یا چهارچوبهای قانونی جدی است. بدیهی است مقابله اثربخش با چالشهای یادشده مستلزم سیاستگذاری و برنامهریزی دقیق نهاد دانشگاه در حوزه آموزش محیطزیست و بر مبنای آن، اقدامات علمی در این حوزه میباشد.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12580_5530d72177a4d6f489f6e9e2b75191b1.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Exploring the Impact of Consumer Engagement with Green Labels on the Intention to Purchase Sustainable Products Mediated by Green Attitudeواکاوی تأثیر درگیری مصرفکننده با برچسبهای سبز بر قصد خرید محصولات پایدار با میانجیگری نگرش سبز33501258610.30473/ee.2025.71808.2755FAحسینبلوچیگروه مدیریت، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایرانعیسینیازیگروه مد یریت، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان ، ایرانمحمد علیسیاه سرانی کجوریگروه مد یریت، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایرانJournal Article20240803The main objective of the present study was to investigate the impact of consumer engagement with green labels on the purchase intention of sustainable packaged products, with green attitude serving as a mediator (case study: bottled water consumers in the city of Gorgan). The statistical population of this study consisted of bottled water consumers in Gorgan. A sample of 210 individuals was calculated using the structural equation modeling method and selected via cluster sampling. Data were collected through a questionnaire. This research is of an applied and descriptive survey nature, and data collection was conducted using a five-point Likert scale questionnaire. The validity of the questionnaire was evaluated using convergent validity (average variance extracted) and discriminant validity (Fornell and Larcker criterion, cross-loading test, and heterotrait-monotrait ratio). The reliability of the instrument was confirmed using Cronbach's alpha, composite reliability, and homogeneity reliability, with reliability scores of the questionnaire variables assessed to be above 0.7. Finally, the data obtained from the questionnaire were analyzed using statistical tests. The direct effect of consumer engagement with environmentally friendly labels on the purchase intention of sustainable packaged food products was found to be 0.189, while the indirect effect through attitude towards purchasing green products was 0.186. The direct effect of consumer engagement with environmentally friendly labels on the attitude towards purchasing green products was 0.447, and the direct effect of the attitude towards purchasing green products on the purchase intention of sustainable packaged food products was 0.416. These hypotheses were confirmed based on their significance values.<br /><br /><br />This research is of an applied and descriptive survey nature, and data collection was conducted using a five-point Likert scale questionnaire. The validity of the questionnaire was evaluated using convergent validity (average variance extracted) and discriminant validity (Fornell and Larcker criterion, cross-loading test, and heterotrait-monotrait ratio). The reliability of the instrument was confirmed using Cronbach's alpha, composite reliability, and homogeneous reliability, with reliability scores of the questionnaire variables assessed to be above .7.<br /><br /><br /><br />Finally, the data obtained from the questionnaire were analyzed using statistical tests. The direct effect of consumer engagement with environmentally friendly labels on the purchase intention of sustainable packaged food products was found to be .189, while the indirect effect through attitude towards purchasing green products was .186. The direct effect of consumer engagement with environmentally friendly labels on the attitude towards purchasing green products was .447, and the direct effect of the attitude towards purchasing green products on the purchase intention of sustainable packaged food products was .416. These hypotheses were confirmed based on their significance values.هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی تأثیر درگیری مصرفکننده با برچسبهای سبز بر قصد خرید محصولات بستهبندیشده پایدار با میانجیگری نگرش سبز (موردمطالعه: مصرفکنندگان آبمعدنی شهر گرگان) بود. جامعه آماری پژوهش حاضر مصرفکنندگان آبمعدنی شهر گرگان بودند. نمونه آماری 210 نفر بودند که بر اساس روش نمونهگیری معادلات ساختاری محاسبهشده و با استفاده از روش نمونهگیری خوشهای انتخاب شدند. اطلاعات با استفاده از پرسشنامه گردآوری شد. این پژوهش از نوع کاربردی و توصیفی پیمایشی است و جمعآوری اطلاعات با پرسشنامه طیف پنج گزینهای لیکرت گردآوری شد. روایی پرسشنامه با استفاده از روایی همگرا (میانگین واریانس استخراجشده) و روایی واگرا (تکنیکهای معیار فورنل و لاکر، آزمون بار عرضی و نسبت هتروترت - مونوتریت) مورد ارزیابی قرار گرفت. پایایی آن نیز با آلفای کرونباخ، پایایی همگون و پایایی مرکب مورد تأیید قرار گرفت. بهصورتی که پایایی متغیرهای پرسشنامه بالاتر از (7/0) ارزیابی شد. در انتها دادههای حاصل از پرسشنامه با استفاده از آزمونهای آماری مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفتند. اثر مستقیم درگیری مصرفکننده با برچسبهای دوستدار محیطزیست بر قصد خرید محصولات غذایی بستهبندیشده پایدار برابر با 189/0 و اثر غیرمستقیم از طریق نگرش به خرید محصولات سبز برابر با 186/0 بود. اثر مستقیم درگیری مصرفکننده با برچسبهای دوستدار محیطزیست بر نگرش به خرید محصول سبز 447/0 و اثر مستقیم نگرش به خرید محصول سبز قصد خرید محصولات غذایی بستهبندیشده پایدار برابر با 416/0 بود. این فرضیات با توجه به عدد معناداری مورد تأیید قرار گرفتند.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12586_ccdff584340505eb48e424e8187789b5.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Designing and Formulation of an Environmental Citizenship Educational Package for Elementary Students in Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad Provinceطراحی و تدوین بسته آموزشی شهروندی محیطزیستی برای کودکان دبستانی استان کهگیلویه و بویراحمد51731258410.30473/ee.2025.72493.2785FAسیمادرخشندهکارشناسی ارشد، گروه فلسفه و تعلیم و تربیت، دانشگاه شیراز ، شیراز، ایرانبابکشمشیریاستاد، گروه فلسفه و تعلیم و تربیت، دانشگاه شیرا ز، شیراز، ایرانامینایزدپناهاستادیار ، گروه فلسفه و تعلیم و تربیت، دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانمحبوبهالبرزیدانشیار ، گروه فلسفه و تعلیم و تربیت، دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانJournal Article20241024The growing urgency of environmental crises demands educational approaches that cultivate environmental responsibility from early childhood. Existing educational systems have largely failed to instill ecological awareness, contributing to the disruption of natural cycles. This study aimed to design and pilot an environmental education package focused on environmental citizenship for elementary school students in Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad Province, Iran. Using a qualitative design, data were collected through semi-structured interviews with thirteen experts in education and environmental studies, selected via purposive sampling. The interviews were analyzed through conventional content analysis following a four-stage coding process. The research addressed three core questions concerning (1) the cognitive, emotional, and behavioral objectives appropriate for a locally grounded environmental education program; (2) the essential content and materials required; and (3) the most effective pedagogical methods. Based on the findings, a 16-hour pilot package was developed and implemented experimentally. Results indicated that the program’s effectiveness relied not only on achieving domain-specific objectives—enhancing ecological literacy, fostering empathy and emotional connection to nature, and promoting pro-environmental actions—but also on contextual and pedagogical factors such as the educator’s role, cultural relevance, and local environmental conditions. Effective teaching methods combined experiential learning in nature, creative expression, and multimedia engagement. The pilot demonstrated that integrating cognitive, emotional, and behavioral components strengthened children’s attachment to their environment and encouraged sustained ecological practices. The study concludes that environmental education packages should remain adaptive and dynamic, evolving alongside changing ecological and educational contexts.در جهان معاصر، لزوم توجه همهجانبه به مسائل و بحرانهای محیطزیستی از سوی تمام افراد بشر، حتی کودکان و نوجوانان، بیشتر احساس میشود. ما انسانهای برآمده از نظامهای تربیتی، بخش مهمی از تعادل چرخههای زیستی را از بین برده و شرایط را بحرانی کردهایم، پس باید با توجه به آشفتگیهای موجود در نظامهای آموزشی، مسیری تازه در تربیت شهروندان محیطزیستی بگشاییم. هدف پژوهشگران از انجام این پژوهش، طراحی بسته آموزش محیطزیستی با تمرکز بر شهروندی محیطزیستی در مقطع ابتدایی در استان کهگیلویهوبویراحمد است. دراینراستا، با انجام مصاحبه نیمهساختاریافته با سیزده نفر از مربیان، فعالان و خبرگان آموزش محیطزیستی که بر مبنای نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند، دادههای لازم گردآوری شدند. سپس با روش تحلیلمحتوای عرفی و بر اساس کدگذاری چهار مرحلهای، به سه پرسش 1. در طراحی و تدوین این بسته آموزشی برای زیستبوم منطقه کهگیلویهوبویراحمد، چه هدفهایی در قلمروهای شناختی، عاطفی و عملکردی مدنظر قرارمیگیرد؟ 2. در دستیابی به اهداف مدنظر، چه مواد و محتوای آموزشی باید انتخاب، طراحی و تدوین شود؟ و 3. روشهای یاددهی و یادگیری محتوای این بسته آموزشی چیست؟ پاسخ داده شد. درنهایت یک بسته پیشنهادی 16 ساعته بر اساس مقولات بهدستآمده، طراحی، تدوین و بهصورت آزمایشی اجرا شد. نتایج نشان داد که علاوه بر مقولههای بهدستآمده در اهداف شناختی، عاطفی و عملکردی، روشها و محتوا، توجه به اموری مانند ویژگیهای مربی، مبانی اصلی فرایند طراحی و بررسی عوامل زمینهای نیز در اجرا و بازبینی این بسته آموزشی مهم است که باید مستمر و با نگاهی تحولی به اصلاح، ویرایش و بازطراحی بسته آموزشی پرداخته شود.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12584_aa45550c204332669618338d52b5fbd4.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Analysis of Obstacles to the Implementation of National Environmental Strategies (Case Study: Clean Air Policy)تحلیل موانع اجرای راهبردهای ملی زیستمحیطی (موردمطالعه: قانون هوای پاک)75971258810.30473/ee.2025.70694.2715FAحسیناصلی پوردانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشگاه علامه طباطبائی تهران، ایرانپگاهنوشیروان بابلیکارشناس ارشد مدیریت دولتی گرایش
خط مشی گذار ی عمومی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایرانالهامیعقوبیدانشجو ی دکترا رشته مدیریت دولتی گرایش تصمیم گیری و خط مشی گذاری عمومی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایرانJournal Article20240319Different levels can be considered for public policy making. The strategic level of policy-making is considered to be the intersection of public policy and strategic management. Public policy in its process approach has general stages of formulation, implementation and evaluation. The implementation phase has received less attention than other phases. Environmental policies are considered to be one of the important issues of strategic level in various countries because they have wide-ranging effects on individual citizens and affect their health directly and over a long period of time. One of the most obvious environmental issues in the country is air pollution, which has had many negative effects in recent years. Laws have been formulated to eliminate and reduce air pollution, but they have not been fully implemented. The current research follows the why analysis and prioritization of the implementation obstacles of the clean air law as one of the most important environmental strategies through the use of a combined approach (first thematic analysis and then Dimtel technique). Theme analysis through interviews with environmental managers and experts of the country and finally data coding has led to the formation of 5 overarching themes (obstacles related to executives and managers, environmental, structural, hardware and infrastructure and defects in the nature of the law). Then, in order to level the obstacles to the implementation of the clean air policy, with the help of organizing themes, a paired comparison questionnaire has been formed. Finally, the obstacles to the implementation of the clean air policy are classified into two levels: high (effective obstacles) and low (effective obstacles).برای خطمشیگذاری یا سیاستگذاری عمومی میتوان سطوح مختلفی در نظر گرفت. سطح راهبردی سیاستگذاری درواقع فصل مشترک موضوع سیاستگذاری عمومی و مدیریت استراتژیک محسوب میشود. خطمشیگذاری عمومی در رویکرد فرآیند آن دارای مراحل کلی تدوین، اجرا و ارزیابی است. مرحله اجرا نسبت به سایر مراحل کمتر موردتوجه قرارگرفته است. خطمشیها زیستمحیطی یکی از موضوعات مهم سطح راهبردی در کشورهای گوناگون محسوب میشود چراکه اثرات گستردهای بر آحاد شهروندان داشته و بهصورت مستقیم و طی یک بازه زمانی بلندمدت سلامت آنان را تحت تأثیر قرار میدهد. یکی از آشکارترین مسائل زیستمحیطی کشور مسئله آلودگی هوا است که در این سالهای اخیر اثرات منفی زیادی را به دنبال داشته است. قوانینی جهت رفع و کاهش آلودگی هوا تدوینشده است اما بهطور کامل اجرایی نشدهاند. پژوهش حاضر تحلیل چرایی و اولویتبندی موانع اجرایی قانون هوای پاک بهعنوان یکی از مهمترین راهبردهای زیستمحیطی را از طریق بهکارگیری رویکرد ترکیبی (ابتدا تحلیل مضمون و سپس تکنیک دیمتل) را دنبال میکند. تحلیل مضمون از طریق مصاحبه با مدیران و خبرگان زیستمحیطی کشور و نهایتاً کدگذاری دادهها منجر به شکلگیری 5 مضمون فراگیر (موانع مربوط به مجریان و مدیران، محیطی، ساختاری، سختافزاری و زیرساختی و نقص در ماهیت قانون) شده است. سپس برای سطحبندی موانع اجرای قانون هوای پاک با کمک مضامین سازماندهنده پرسشنامه مقایسه زوجی تشکیلشده است. نهایتاً موانع اجرای قانون هوای پاک در دو سطح بالا (موانع اثرگذار) و پایین (موانع اثرپذیر) سطحبندی شدهاند.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12588_79e520f0e6dff59e4f214208acf1bb37.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Achieving Sustainable Performance: Application of the Internet of Things Capability in Carrying Out Appropriate Environmental Actions in Small and Medium Enterprisesدستیابی به عملکرد پایدار: کاربرد قابلیت اینترنت اشیاء در انجام اقدامات و فرآیندهای محیطزیستی در شرکتهای کوچک و متوسط991181258510.30473/ee.2025.72248.2773FAسید محمودزنجیرچیاســتاد، دانشــکده اقتصــاد، مــدیریت و حســابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایرانمهرانضیائیاناستادیار، گروه مد یریت، دانشکده مدیریت و نوآوری، دانشگاه شهید اشرفی اصفهانی، اصفهان، ایرانهاجرسلیمانی زادهدانشجوی دکتری مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایرانJournal Article20240906Despite the countless advantages of small and medium companies in increasing employment, increasing national production, and improving the quality of life of society, the lack of continuity of their performance is recognized as one of the main challenges in the country. The aim of the current research is to investigate the role of Internet of Things capabilities and appropriate environmental actions on the performance sustainability of Small and Medium Enterprises (SMEs). The statistical population of this research is the senior managers of SMEs in five selected provinces of the country (Isfahan, Tehran, Fars, Razavi Khorasan, and East Azariabjan) and 42 people were selected as a sample using the snowball sampling method. In this research, using the fuzzy Delphi approach, performance sustainability criteria and environmental measures and processes identified from the research literature were localized according to the small and medium companies of five selected provinces of the country. Next, by using the first step of the fuzzy house of quality matrix, the relationship of Internet of Things capabilities in carrying out appropriate environmental actions was investigated. The results of this section showed that the Internet of Things has the greatest impact on performing optimal processes, environmental performance assessment, and commitment to environmental standards. Also, the results of the second phase of the fuzzy house of quality matrix showed that the implementation of appropriate environmental actions has the greatest effect on achieving the reduction of greenhouse gas emissi=-ns, energy and resource consumption, customer satisfaction, the quality of manufactured products, and the amount of income in the company.علیرغم مزیتهای بیشمار شرکتهای کوچک و متوسط در افزایش اشتغال، افزایش تولید ملی و بهبود کیفیت زندگی جامعه، عدم تداوم عملکرد آنها بهعنوان یکی از چالشهای اساسی در کشور شناخته شده است. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی نقش قابلیتهای اینترنت اشیاء و اقدامات محیطزیستی مناسب بر پایداری عملکرد شرکتهای کوچک و متوسط است. جامعه آماری این پژوهش، مدیران ارشد شرکتهای کوچک و متوسط پنج استان منتخب کشور (اصفهان، تهران، فارس، خراسان رضوی و آذریابجان شرقی) بوده که با استفاده از روش نمونهگیری گلوله برفی، تعداد 42 نفر بهعنوان نمونه انتخاب شدند. در این پژوهش با استفاده از رویکرد دلفی فازی، معیارهای پایداری عملکرد و اقدامات محیطزیستی مناسب شناساییشده از ادبیات پژوهش متناسب با شرکتهای کوچک و متوسط پنج استان منتخب کشور بومیسازی شد. در ادامه با استفاده از مرحله اول ماتریس خانه کیفیت فازی، ارتباط قابلیتهای اینترنت اشیاء در انجام اقدامات محیطزیستی مناسب موردبررسی قرار گرفت. نتایج این بخش نشان داد که اینترنت اشیاء بیشترین میزان تأثیر را بر انجام فرآیندهای بهینه، ارزیابی عملکرد و تعهد به استانداردهای محیطزیستی دارد. همچنین نتایج حاصل از مرحله دوم ماتریس خانه کیفیت فازی نشان داد که انجام اقدامات محیطزیستی مناسب بیشترین میزان تأثیر را بر دستیابی به کاهش انتشار گازهای گلخانهای، مصرف انرژی و منابع، رضایت مشتریان، کیفیت محصولات تولیدشده و میزان درآمد در شرکتهای کوچک و متوسط دارد.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12585_14aa9cfa080bab53bf7135cedc513545.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Explaining the Model of Place Attachment on Pro-Environmental Behavior of Tourists in Dezful Countyتبیین مدل حس تعلق مکانی بر رفتار محیطزیستگرایانه گردشگران شهرستان دزفول1191391258210.30473/ee.2025.73708.2817FAزهراسلطانیدانشیار، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانمجیدگودرزیدانشیار، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانمرضیهرسولیدانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و
برنامه ریزی روستایی، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگا ه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانJournal Article20250304Place attachment provides an opportunity for environmental growth and the development of tourism spaces, as it facilitates environmental preservation and guides tourists' behavior in a purposeful direction. Accordingly, the aim of this study is to explain the model of place attachment in the pro-environmental behavior of tourists in Dezful County. The present study is applied in terms of its purpose and descriptive-analytical in terms of its type and nature. The statistical population consists of tourists in Dezful County in 2023, estimated at 2,550,000 individuals. Using Cochran's formula, the sample size was determined to be 384 participants, selected through simple random sampling. A questionnaire was used for data collection, and the data were analyzed using a variance-based structural equation modeling approach with SPSS and Smart-PLS software. The results indicated that place attachment has a significant effect (path coefficient = 0.667) on the pro-environmental behavior of tourists in Dezful County. Additionally, all research indicators were found to be above the average and desirable level. Ultimately, it can be concluded that the components of place belonging, place identity, place dependence, and emotional attachment, in order of priority, influence the pro-environmental behavior of tourists in Dezful County.تعلق مکانی فرصت رشد محیطزیست و توسعه فضای گردشگری است؛ زیرا زمینه صیانت از محیطزیست را فراهم کرده و رفتار گردشگران را در مسیری هدفمند هدایت مینماید. بههمینمنظور، هدف از انجام این پژوهش، تبیین مدل حس تعلق مکانی در رفتار محیطزیستگرایانه گردشگران شهرستان دزفول است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و ازنظر روش و ماهیت، توصیفی – تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش حاضر را گردشگران شهرستان دزفول در سال 1402 تشکیل میدهند که تعداد آنها برابر با 000/550/2 نفر برآورد گردیده است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران، 384 نفر مشخص گردید که با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه استفاده شد و برای تحلیل دادهها از رویکرد مدلسازی معادله ساختاری واریانس محور با کمک نرمافزارهای SPSS و Smart-PLS استفاده گردید. نتایج پژوهش نشان داد که حس تعلق مکانی با ضریب مسیر 667/0 بر رفتار محیطزیستگرایانه گردشگران شهرستان دزفول تأثیر دارد؛ همچنین وضعیت تمامی شاخصهای پژوهش بالاتر از سطح متوسط و مطلوب است. درنهایت میتوان نتیجه گرفت که مؤلفههای تعلق به مکان، هویت مکانی، وابستگی مکانی و دلبستگی احساسی به ترتیب اولویت بر رفتار محیطزیستگرایانه گردشگران شهرستان دزفول تأثیرگذارند.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12582_9ce8e7e91bf89740ddcda450a1b4afc7.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Analysis of Knowledge, Attitude, and Environmental Behaviors of Managers of Sports Facilitiesتحلیل دانش، نگرش و رفتارهای محیط زیستی مدیران اماکن ورزشی1411581258110.30473/ee.2025.73222.2806FAشروینستاری شیرازدانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانمهدیبشیریدانشیار ، مدیریت ورزشی، گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانرسولفرجیدانشیار ، مدیریت ورزشی، گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانJournal Article20250106This study aimed to analyze the levels of environmental knowledge, attitudes, and behaviors among managers of sports facilities in Tabriz, Iran. The research adopted a descriptive, applied-developmental design. The statistical population consisted of all managers of public sports facilities in Tabriz (N = 97), A full census sampling method was employed, with managers from 63 sports complexes ultimately participating in the study. Data were collected using validated questionnaires measuring environmental knowledge, attitudes, and behaviors. The face and content validity of the instruments were confirmed by experts in sports management, and reliability was established using Cronbach's alpha. Non-parametric statistical tests, including the Sign test, Spearman’s rank correlation coefficient, and the Mann-Whitney U test, were applied to analyze the data using SPSS version 26, with a significance level set at p≤ 0.05. The findings revealed no significant difference between the managers' environmental knowledge and behavior scores and the midpoint; however, their environmental attitude scores were significantly below the midpoint. Further analysis indicated no significant relationship between environmental knowledge and either environmental attitudes or behaviors. In contrast, a significant correlation was observed between environmental attitudes and behaviors. Additionally, the results showed that the managers' environmental knowledge, attitudes, and behaviors were not significantly associated with their education level, years of experience, or participation in professional development courses.<br />The findings revealed no significant difference between the managers' environmental knowledge and behavior scores and the midpoint; however, their environmental attitude scores were significantly below the midpoint. Further analysis indicated no significant relationship between environmental knowledge and either environmental attitudes or behaviors. In contrast, a significant correlation was observed between environmental attitudes and behaviors. Additionally, the results showed that the managers' environmental knowledge, attitudes, and behaviors were not significantly associated with their education level, years of experience, or participation in professional development courses.پژوهش حاضر با هدف تحلیل سطح دانش و نگرش و نیز رفتارهای محیطزیستی مدیران اماکن ورزشی شهر تبریز انجام شد. این پژوهش توصیفی و از نوع پژوهشهای کاربردی- توسعهای است. جامعه آماری پژوهش، کلیه مدیران اماکن ورزشی دولتی شهر تبریز بودند (97 N=) که نمونه به شیوه تمامشمار انتخاب شد و مدیر 63 مجموعه ورزشی در پژوهش حاضر شرکت کردند. ابزار پژوهش پرسشنامههای سنجش دانش، نگرش و رفتار محیطزیستی بود که روایی صوری و محتوایی پرسشنامهها توسط متخصصین مدیریت ورزشی تأیید و پایایی آنها نیز به روش آلفای کرونباخ محاسبه شد. بهمنظور دستیابی به اهداف پژوهش از آزمونهای غیرپارامتریک علامتها، ضریب همبستگی رتبهای اسپیرمن و یومنویتنی استفاده شد. تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS<sub>26</sub> در سطح معنیداری 05/0≥P انجام شد. نتایج نشان داد که اختلاف معنیداری بین سطح دانش و نیز رفتار محیطزیستی مدیران با نقطه میانی وجود ندارد اما سطح نگرش محیطزیستی مدیران بهطور معنیداری کمتر از نقطه میانی بود. بررسی روابط بین متغیرها نشان داد که بین دانش محیطزیستی مدیران با نگرش و رفتار محیطزیستی آنان رابطه معنیداری وجود ندارد، اما رابطه بین نگرش محیطزیستی مدیران و رفتار محیطزیستی آنان معنیدار بود. بخش دیگر نتایج نشان داد دانش، نگرش و رفتار محیطزیستی مدیران اماکن ورزشی ارتباطی با سطح تحصیلات، سنوات خدمت و شرکت در دورههای دانشافزایی آنان ندارد. بر اساس یافتههای پژوهش حاضر میتوان گفت توسعه نگرش مثبت نسبت به مسائل محیطزیستی در مدیران اماکن ورزشی میتواند همراه با تغییر رفتار در حفظ محیطزیستی آنان باشد.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12581_de1a8a0daa9420b370c77373960401cb.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222A Combined Explanatory Model of Factors Affecting Sustainable Consumer Behavior of Generation Z Using a Mixed-Methods Approachتبیین مدل عوامل مؤثر بر رفتار پایدار مصرفکننده نسل زد با روش ترکیبی1591831258310.30473/ee.2025.74047.2826FAاحسانعربیدانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت کسب وکار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، کرج، ایرانزهرهموسوی کاشیگروه مدیریت صنعتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، کرج، ایرانJournal Article20250315Nowadays, the critical role of Generation Z in sustainability transformations and their influence on other generations has garnered significant attention in various industries, particularly in marketing. This study aims to explain a combined explanatory model of factors affecting the sustainable consumer behavior of Generation Z using a mixed-methods approach. In the qualitative phase, library research and snowballing techniques were employed based on the guidelines of Sandelowski and Barroso to extract research indicators. The statistical population for this phase consisted of valid scientific articles aligned with the research objectives. A bibliometric sample of 24 peer-reviewed articles was selected based on predefined inclusion and exclusion criteria. The interpretive validity of the study was confirmed according to the guidelines of Sandelowski and Barroso. The EndNote software was used for storing and managing the articles, and the research reliability was verified through comparative evaluation using the Critical Appraisal Skills Program (CASP). In the quantitative phase, field studies were conducted. The research population consisted of Generation Z students in Tehran, who were selected using purposive sampling. A total of 361 valid questionnaires were analyzed. Data collection was performed using a questionnaire, and data analysis was carried out using structural equation modeling (SEM) via SmartPLS software. For validity assessment, convergent validity and the Fornell–Larcker criterion were employed. Reliability was measured using Cronbach's alpha coefficient, which exceeded 0.7 for all dimensions. The results indicated that among the six identified factors, cultural and social factors ranked first, government sustainability policies ranked second, sustainable marketing strategies ranked third, psychological factors ranked fourth, digital technologies ranked fifth, and sustainable lifestyle ranked sixth in terms of their impact on the sustainable consumer behavior of Generation Z.امروزه نقش کلیدی نسل زد در تحولات پایداری و تأثیرگذاری آنها بر نسلهای دیگر توجه زیادی در صنعت ازجمله بازاریابی به خود جلب کرده است. هدف این پژوهش تبیین مدل عوامل مؤثر بر رفتار پایدار مصرفکننده نسل زد با روش ترکیبی است. در بخش کیفی، با روش مطالعات اسنادی و تکنیک فراترکیب طبق دستورالعملهای سندلوسکی و باروسو، به استخراج شاخصهای پژوهش پرداخته شد. جامعه آماری در این بخش، مقالات معتبر علمی همراستا باهدف پژوهش بودند. نمونه کتابشناختی شامل 24 مقاله معتبر علمی بودند که معیارهای ورود و خروج را دارا بودند. روایی تفسیری مطالعه بر اساس رهنمودهای سندلوفسکی و باروسو تائید شد. از نرمافزار Endnote برای ذخیره و مدیریت مقالات استفاده شد. پایایی پژوهش نیز با روش ارزیابی مقایسهای از طریق برنامه مهارتهای ارزیابی انتقادی تائید شد. در بخش کمی، از روش مطالعات میدانی استفاده شد. جامعه پژوهش، دانشجویان نسل زد شهر تهران هستند که با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند. ۳۶۱ پرسشنامه معتبر مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت. از ابزار پرسشنامه جهت گردآوری دادهها و برای تجزیهوتحلیل دادهها از روش تحلیل عاملی با معادلات ساختاری و نرمافزار اسمارت PLS استفاده شد. برای ارزیابی روایی، از دو شاخص روایی یگانه دوگانه و معیار فورنل-لاکر استفاده شد. پایایی نیز با ضریب آلفای کرونباخ سنجیده شد که برای کلیه ابعاد بالای 7/0 بود. نتایج حاکی از این بود که در بین 6 عامل شناساییشده عوامل فرهنگی و اجتماعی با رتبه اول، سیاستهای پایداری دولت با رتبه دوم، استراتژیهای بازاریابی پایدار با رتبه سوم، عوامل روانشناختی با رتبه چهارم، فناوریهای دیجیتال با رتبه پنجم، سبک زندگی پایدار با رتبه ششم، بیشترین تأثیر را بر رفتار پایدار مصرفکننده نسل زد دارند.
<br />در بخش کمی، از روش مطالعات میدانی استفاده شد. جامعه پژوهش، دانشجویان نسل زد شهر تهران هستند که با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند. ۳۶۱ پرسشنامه معتبر مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت. از ابزار پرسشنامه جهت گردآوری دادهها و برای تجزیهوتحلیل دادهها از روش تحلیل عاملی با معادلات ساختاری و نرمافزار اسمارت PLS استفاده شد. برای ارزیابی روایی، از دو شاخص روایی یگانه دوگانه و معیار فورنل-لاکر استفاده شد. پایایی نیز با ضریب آلفای کرونباخ سنجیده شد که برای کلیه ابعاد بالای 7/0 بود. نتایج حاکی از این بود که در بین 6 عامل شناساییشده عوامل فرهنگی و اجتماعی با رتبه اول، سیاستهای پایداری دولت با رتبه دوم، استراتژیهای بازاریابی پایدار با رتبه سوم، عوامل روانشناختی با رتبه چهارم، فناوریهای دیجیتال با رتبه پنجم، سبک زندگی پایدار با رتبه ششم، بیشترین تأثیر را بر رفتار پایدار مصرفکننده نسل زد دارند.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12583_f3af53f99dc848adbba73817d618e9d8.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Relationship Between Family Communication Patterns and Green Consumption Willingness: The Mediating Role of Moral Identity Among High School Students in Shirazرابطه الگوهای ارتباطی خانواده و تمایل به مصرف سبز با نقش واسطهای هویت اخلاقی در میان دانشآموزان دوره دوم متوسطه شهر شیراز1852031258710.30473/ee.2025.71678.2750FAاحمدرستگاردانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران0000-0002-6130-0715محمد حسنصیفدانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانسمیهنگهداریاستادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانJournal Article20240629This study examined the relationship between family communication patterns and green consumption willingness, considering the mediating role of moral identity among secondary school students in Shiraz. The research is applied in terms of purpose and employs a correlational-descriptive methodology. A multistage cluster sampling method was employed to select 384 high school students (male and female) in Shiraz. Participants completed self-report questionnaires comprising the Family Communication Patterns Scale (Fitzpatrick & Ritchie, 2007), the Moral Identity Scale (Aquino & Reed, 2002), and the Green Consumption Willingness Scale (Roberts & Bacon, 1997). All scales demonstrated acceptable psychometric properties (validity and reliability) in preliminary analyses. The path analysis results revealed that family communication patterns (both dialogue and conformity orientations) had significant positive indirect effects on green consumption willingness. Both dimensions of moral identity showed significant positive direct effects on green consumption willingness (internalization and externalization). Furthermore, family communication patterns demonstrated significant positive direct effects on moral identity dimensions. The model explained 29% of the variance in green consumption willingness. The obtained goodness-of-fit indices indicated an appropriate model fit with the theoretical framework.پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه الگوهای ارتباطی خانواده و تمایل به مصرف سبز با توجه به نقش واسطهای هویت اخلاقی در میان دانشآموزان دوره دوم متوسطه شهر شیراز انجام گرفت. این پژوهش از منظر هدف کاربردی و ازنظر شیوه اجرا توصیفی همبستگی بوده است. برای این منظور 384 نفر از دانشآموزان (دختر و پسر) به روش نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای انتخاب و به پرسشنامههای خودگزارشی حاوی مقیاس الگوهای ارتباطی خانواده (فیتز پاتریک و ریچی،2007)، هویت اخلاقی (آکوئینو و رید،2002) و تمایل به مصرف سبز (رابرت و بیکن، 1997) پاسخ دادند ضمناً ویژگیهای فنی (پایایی و روایی) مقیاسهای مورداستفاده، بررسی و مورد تأیید قرار گرفت. بهطورکلی نتایج تحلیل مسیر نشان داد که الگوی ارتباطی خانواده در دو بعد گفتوشنود و همنوایی بر تمایل به مصرف سبز اثر غیرمستقیم و مثبت دارد و دو بعد برونیسازی و درونی سازی هویت اخلاقی بر تمایل به مصرف سبز اثر مثبت و مستقیم دارد و اثر مستقیم و مثبت الگوی ارتباطی خانواده (گفتوشنود و همنوایی) بر هویت اخلاقی (برونیسازی و درونی سازی) مورد تأیید قرار گرفت. واریانس تبیین شدهی تمایل به مصرف سبز نیز در این پژوهش برابر با 29/0 به دست آمد و درنهایت مشخصههای برازندگی بهدستآمده بیانگر برازش مناسب مدل پیشبینی تمایل به مصرف سبز با جامعه نظری بوده است.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12587_baa818693e4304533ea86748cbe4ccaa.pdfدانشگاه پیام نورفصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار2322-305714220251222Identification and Explanation of the Components of National Green Excellence Award with a Focus on Environmental Education and Green Organizational Cultureشناسایی و تبیین مؤلفههای جایزه ملی تعالی سبز با رویکرد آموزش و فرهنگسازمانی سبز2052271268210.30473/ee.2026.75729.2886FAشاهدشعاعیدانشجوی دکتری آموزش محیط زیست، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانسید محمدشبیریاستاد، گروه آموزش محیط زیست، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانمهدیهرضاییدانشیار، گروه آموزش محیط زیست، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانعلیرضاحمیدیهاستادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانJournal Article20250912Today, it is clear to all organizations in all dimensions that not paying attention to the sustainability components of their performance leads to irreparable losses in the field of their organizational and personal reputation. In recent years, public awareness of the importance and problems of the environment has increased to some extent, and this has caused individuals, groups and various organizations to pay more attention to reducing the environmental impacts of their work than in the past, and to plan and take action in this area in order to increase the trust and participation of their employees and also to address social responsibility for environmental issues. In this regard, evaluation organizations have also designed and implemented standards and processes for reviewing, auditing and scoring these programs. In this study, an attempt has been made to extract the necessary content for evaluating organizations in the form of a national excellence award with green education and organizational culture components by researching reputable domestic and foreign articles, identifying relevant national and international awards, and utilizing the opinions of experts in the fields of environmental education, green organizational culture, sustainable development and excellence models. To do this, a survey of experts was conducted in three stages using a questionnaire. The results of the data analysis using MAXQUDA software led to the identification of 85 final components for examining the performance of organizations in the field of environmental education and green organizational culture, which are introduced in this article. The present study, by providing a comprehensive framework for introducing the National Green Excellence Award, has presented a new path in integrating sustainability, education, and organizational excellence. The resulting model can be used as a strategic basis for national policymaking and organizational planning in the field of the environment and pave the way for sustainable development based on learning and culture building in the country. The findings contribute to the theoretical advancement of green excellence models and provide a practical roadmap for designing effective sustainability-oriented awards. Future research may build upon this framework by conducting quantitative validation studies or applying the model in different organizational contexts. امروزه برای تمامی سازمانها در هر ابعادی آشکار است که عدم توجه به مؤلفههای پایداری حاصل از عملکردشان منجر به زیانهای جبرانناپذیری در حیطه اعتبار سازمانی و شخصی آنها میشود. در سالهای اخیر تا حدودی آگاهی عمومی نسبت به اهمیت و مشکلات محیطزیستی بالا رفته و همین امر باعث شده تا افراد، گروهها و سازمانهای مختلف برای بالابردن اعتماد و مشارکت بیشتر کارکنان خود و همچنین رسیدگی به مسئولیت اجتماعی در قبال مسائل محیطزیستی، توجه بیشتری به کاهش اثرات محیطزیستی کارکردشان نسبت به گذشته داشته باشند و در این زمینه برنامهریزی و اقدام نمایند. در همین جهت، سازمانهای ارزیابیکننده نیز اقدام به طراحی و اجرای استانداردها و فرآیندهایی برای بررسی، ممیزی و امتیازدهی به این برنامهها نمودهاند. در این پژوهش تلاش شده است تا با پژوهش در مقالات معتبر داخلی و خارجی، شناسایی جوایز ملی و بینالمللی مرتبط و بهرهگیری از نظرات خبرگان حوزههای آموزش محیطزیست، فرهنگسازمانی سبز، توسعه پایدار و مدلهای تعالی، محتوای لازم برای ارزیابی سازمانها در قالب یک جایزه ملی تعالی با مؤلفههای آموزش و فرهنگسازمانی سبز را استخراج نماید. برای انجام این کار در سه مرحله از خبرگان توسط پرسشنامه نظرسنجی صورت گرفت. نتایج حاصل از دادهها با استفاده از نرمافزار MAXQUDA منجر به شناسایی 85 مؤلفه نهایی برای بررسی عملکرد سازمانها در حوزه آموزش محیطزیست و فرهنگسازمانی سبز شده است که در این مقاله معرفیشدهاند.https://ee.journals.pnu.ac.ir/article_12682_b053ebb77edf171696b09271167df3ed.pdf